محمد بن عبد الله بن عبيد الله بن محمود

344

تحفه خانى ( فارسى )

سرگين فراشتك نيك كوفته و نوشادر كوفته برابر آميخته بر حلق دهند نافع است و هر صباح جلّاب از باديان يك درم و از قند سفيد ده درم چنانچه رسم است اول باديان جوشيده صافى ساخته قند آميخته نيم‌گرم بايد اختيار كرد و غذا نخودآب با شيرهء مغز بادام و اگر مادهء مرض سودا باشد و علامت ترشى طعم دهن است و خشكى آن و صلابت و سختى ورم و كبودى رنگ صاحب خناق و علاج اول فصد باسليق است و حجامت هر دو ساق و گرفتن خون از هر دو و بايد كه درين مقام اكتفا به مجرد جذب فقط نكند و ماليدن هر دو ساق و هر دو قدم بسيار و از آبى هم به آبى كه درو از حشايش محلله جوشيده باشد مثل خطمى و بابونه و اكليل الملك و و استفراغ و تنقيهء بدن بحقنه حاده و اجزاى آن اينست سناى مكى پنج درم و بيخ سوسن تراشيده نيم‌كوفته سه درم بابونه و شبت از هريك يك كف دست و تخم حلبه شكسته ده درم قنطوريون دقيق دو درم تربد سفيد دو درم و عناب و سپستان و انجير خشك از هريك ده عدد و مويز دانه بيرون كرده ده درم و اكليل الملك و بابونه از هريك يك كف باديان نيم‌كوفته دو درم و مرزنجوش ده درم مجموع ادويه در سه رطل آب بايد جوشيد تا يك رطل و نيمه بماند از كرپاس گذرانيده پانزده درم فلوس خيارشنبر درو حل كرده و از پرويزن موى گذرانيده و ده درم ابكامه و ده درم روغن كنجد و نيم درم بوره ارمنى درو حل كرده و شحم حنظل دو دانگ آميخته نيك برهم زده نيم‌گرم به دو دفعه عمل بايد كرد و غرغره درين ماده بآبى كه درو شبت و نمّام جوشيده باشند و يا شير كه درو انجير جوشيده باشند بايد كرد و درين علت بايد حذر از كثرت كلام و آواز و اضطجاع و به پشت افتادن و اما ذبحه كه عبارت از ورم هر دو جانب حلقوم است و اين نيز از امراض حاده مهلكه است و اين